LSEG-Refinitiv, LexisNexis, Dow Jones, Acuris ve ComplyAdvantage, küresel finansal piyasalarda önemli bilgi ve veri sağlayıcılarıdır. Bu şirketler, finans sektörü için kritik uyum ve risk yönetimi süreçlerini destekleyen özel veritabanları sunmaktadır. Refinitiv’in “WorldCheck”, LexisNexis’in “WorldCompliance”, Dow Jones’un “Risk & Compliance” ve “Factiva”, Acuris’in “KYC6”, ve ComplyAdvantage’ın yaptırım ve adli vakaları izleyen yapay zeka destekli veri tabanı, kuruluşların yasal gerekliliklere uyum sağlamalarına, yaptırım listelerini izlemelerine ve müşteri kimlik doğrulama işlemlerini gerçekleştirmelerine yardımcı olmaktadır.

LSEG-Refinitiv’in “WorldCheck”, LexisNexis’in “WorldCompliance”, Dow Jones’un “Risk & Compliance” ve “Factiva”, Acuris’in “KYC6”, ve ComplyAdvantage’ınleri toplamakta, bu kişiler hakkında risk profilleri oluşturmakta ve bu profilleri KYC (Know your Customer-Müşterini Tanı) ve CDD (Customer Due Diligence – Müşteri Durum Tespiti) süreçlerinde kullanmaları için Finans Kuruluşları başta olmak üzere AML/CFT (Anti-Money Laundering/Countering Financing of Terrorism – Kara Para Aklamanın Önlenmesi/Terörizmin Finansmanı ile Mücadele) konusunda yükümlü olan tüm kuruluşlara pazarlamaktadırlar.

Bu veritabanları, finansal kuruluşların kara para aklama, terörizmin finansmanı, yaptırımların ihlali ve diğer finansal suç risklerini tespit etmelerine yardımcı olmak amacıyla geliştirilmiştir. Ancak bir kişinin bu tür veritabanlarında yer alması, tek başına o kişinin herhangi bir suç işlediği veya hukuka aykırı faaliyette bulunduğu anlamına gelmez. Birçok kayıt kamuya açık kaynaklardan, medya haberlerinden, mahkeme kararlarından, yaptırım listelerinden veya siyasi nüfuz sahibi kişiler (PEP) listelerinden derlenmekte olup, bu bilgilerin doğruluğu, güncelliği ve bağlamı her somut olayda ayrıca değerlendirilmelidir.

Avrupa Birliği veri koruma hukuku başta olmak üzere birçok ulusal ve uluslararası düzenleme, kişisel verilerin işlenmesinde doğruluk, güncellik, ölçülülük ve şeffaflık ilkelerine uyulmasını zorunlu kılmaktadır. Bu nedenle kişiler, kendileri hakkında hangi verilerin işlendiğini öğrenme, hatalı veya eksik bilgilerin düzeltilmesini talep etme, belirli koşullar altında verilerin silinmesini isteme ve otomatik veya yarı otomatik risk değerlendirmelerine karşı itiraz etme haklarına sahiptir. Uygulamada hatalı eşleştirmeler, güncelliğini yitirmiş kayıtlar, isim benzerlikleri veya bağlamından koparılmış medya içerikleri nedeniyle kişilerin bankacılık hizmetlerine erişimlerinde, ticari ilişkilerinde veya itibarlarında ciddi sonuçlar ortaya çıkabilmektedir. Bu nedenle veri koruma ve temel haklar alanında öngörülen başvuru ve itiraz mekanizmalarının etkin şekilde kullanılması büyük önem taşımaktadır.

Bu tür veri işleme faaliyetleri nedeniyle hak ihlali yaşadığını düşünen kişiler, öncelikle ilgili veri sağlayıcıya veya finansal kuruluşa doğrudan başvurarak kendileri hakkında işlenen verilerin açıklanmasını, hatalı bilgilerin düzeltilmesini, güncelliğini yitirmiş kayıtların silinmesini veya risk değerlendirmesine dayanak yapılan bilgilerin yeniden incelenmesini talep edebilirler. Bu başvurulardan sonuç alınamaması halinde, Avrupa Birliği ve Avrupa Ekonomik Alanı ülkelerinde ilgili ulusal veri koruma otoritelerine şikâyet başvurusu yapılabilir; bu otoritelerin listesine Avrupa Veri Koruma Kurulu’nun (EDPB) internet sitesinden ulaşılabilir (https://www.edpb.europa.eu/about-edpb/about-edpb/members_en). Birleşik Krallık bakımından veri koruma şikâyetleri Information Commissioner’s Office’e (ICO) yapılmaktadır (https://ico.org.uk/make-a-complaint/data-protection-complaints/). Ayrıca uyuşmazlık finansal hizmetlere erişim, hesap kapatma, ödeme hizmetleri veya bankacılık işlemleriyle bağlantılı ise, ilgili ülkenin finansal uyuşmazlık çözüm mekanizmaları da değerlendirilebilir; Avrupa Komisyonu’nun FIN-NET ağı (https://finance.ec.europa.eu/consumer-finance-and-payments/retail-financial-services/financial-dispute-resolution-network-fin-net/members-fin-net-country_en), ülke bazında yetkili finansal uyuşmazlık çözüm mercilerini göstermektedir.